Więźba dachowa

Dobór przekrojów elementów nośnych i ich rozstawienia zależy od przewidywanego obciążenia pokryciem dachowym, a także od natężenia wiatru i intensywności opadów śniegu w danym regionie.

O strukturze więźby przesądzają również załamania połaci dachowych, ich wzajemne przenikanie, lukarny oraz obejścia kominów. W domach jednorodzinnych przeważają drewniane konstrukcje dachowe. Więźbę dachową wykonuje się według różnych konstrukcji, zależnie od rozpiętości dachu i nachylenia jego połaci:

• Krokwiowa – można ją stosować przy rozpiętości do 6 m i nachyleniu powyżej 40°. Nie występują w niej żadne podpory pośrednie (konstrukcja opiera się jedynie na murłatach), co zapewnia całkowicie wolną przestrzeń poddasza. Więźba krokwiowa wywiera duży nacisk boczny na ściany kolankowe, które w związku z tym nie mogą być zbyt wysokie i wymagają wzmocnienia.
  
  
• Krokwiowo-jętkowa – pozwala na wzniesienie dachu o rozpiętości do 8,5 m. Na poziomie ok. 2/3 wysokości dachu krokwie spinają jętki – poziome belki, zwiększające sztywność konstrukcji dachowej i nośność samych krokwi. Na jętkach mocowany jest często lekki sufit, przykrywający środkową część poddasza.
  
  
• Płatwiowa – stosowana przy rozpiętości dachu powyżej 8 m i przy małych pochyleniach połaci. Krokwie opierają się na belce biegnącej wzdłuż kalenicy, nazywanej płatwią kalenicową. Płatew podpierana jest w pewnych odstępach przez słupy, zwane również stolcami. Niekiedy zamiast na stolcach, płatew spoczywa na wewnętrznej ścianie nośnej w osi domu.
  
  
• Płatwiowo-kleszczowa – może podtrzymywać dachy o rozpiętości 12-16 m. Stanowi połączenie konstrukcji krokwiowo-jętkowej z płatwiową. Dwie lub trzy płatwie podparte słupami dzielą rozpiętość dachu na równe części. Dodatkowe zwiększenie nośności krokwi zapewniają tu kleszcze, mocowane podobnie jak jętki. Niekiedy dla zwiększenia sztywności konstrukcji dodaje się miecze – skośnie ustawione belki, łączące słupy z kleszczami
  
  
• Wieszakowa – stosowana do rozpiętości 12 m, gdy nie można wesprzeć więźby na słupach ze względu na brak wystarczająco wytrzymałego dla nich oparcia na stropie. Stosowane w nich wieszaki łączą krokwie w kalenicy z zastrzałami – belkami biegnącymi niemal równolegle do krokwi i przenoszącymi obciążenie na ścianę kolankową.
  
  
• Dźwigarowa – konstrukcja inżynierska o rozpiętości do 15 m, w postaci płaskiej kratownicy z desek o wyliczonym przekroju. Można ją stosować jedynie w budynkach z poddaszem nieużytkowym (nawet gospodarczo), gdyż ich gęsto rozmieszczone elementy uniemożliwiają dostęp do przestrzeni poddachowej.
  
  
• Konstrukcje dachów płaskich – to najczęściej żelbetowe konstrukcje płytowe, montowane z prefabrykatów lub wylewane na budowie. Dachy płaskie mogą być wentylowane lub niewentylowane (tzw. Stropodachy).

Uwaga! Jeśli chcemy zmienić rodzaj pokrycia dachowego z lekkiego na znacznie cięższe, np. z gontu bitumicznego na dachówkę cementową, konieczne będzie przeprojektowanie więźby z uwzględnieniem zwiększonego obciążenia.

FOLIE DACHOWE

W zależności od budowy wyróżnia się folie zbrojone, włókniny, folie z warstwą poliestru, folie z warstwą antykondensacyjną. Folie dachowe chronią konstrukcję dachu przed zawilgoceniem z zewnątrz (deszcz, śnieg) i przed kondensacją pary wodnej w warstwie izolacji dachu.

Ze względu na poziom paroprzepuszczalności folie dachowe dzielimy na:

• paroizolacyjne – paroprzepuszczalność 0,5 g/m²/24h,
• niskoparoprzepuszczalne – paroprzepuszczalność od 10 do 60 g/m²/24h,
• wysokoparoprzepuszczalne – paroprzepuszczalność od 300 do 3000 g/m²/24h, co pozwala na montaż izolacji termicznej na całej wysokości krokwi.

Folie niskoparoprzepuszczalne wymagają zastosowania szczeliny wentylacyjnej między izolacją cieplną poddasza a poszyciem dachu. Folie paroizolacyjne stosowane są od wewnątrz przegrody i zapobiegają przedostawaniu się wilgoci z pomieszczeń do warstwy izolacji.

Dlaczego warto stosować folie dachowe?

• Zastępują deskowanie dachu i krycie go papą pod ostateczne pokrycie dachowe. Są proste do ułożenia, znacznie tańsze i lżejsze niż tradycyjny podkład.
• Dzięki odpowiedniej paroprzepuszczalności nadmiar wilgoci jest odparowywany co zwiększa żywotność więźby dachowej.
• Z uwagi na wodoszczelność materiału, prace montażowe mogą być wykonywane w każdych warunkach atmosferycznych. Folia stanowi również doraźne zabezpieczenie poddasza przed deszczem i wilgocią w przypadku uszkodzeń pokrycia dachowego.
• Zwiększona odporność na działanie promieni UV powoduje, że przykrycie dachowe może być wykonane z opóźnieniem nawet do kilku miesięcy.
• Odporność na działanie wysokich i niskich temperatur gwarantuje elastyczność, jeśli chodzi o wymagane warunki pogodowe podczas montażu (rozpiętość temperaturowa od -40°C do +80°C).
• Dzięki odpowiednim dodatkom folie dachowe są produktami nie rozprzestrzeniającymi ognia w przypadku pożaru.

---

Koszty wykonania więźby dachowej

Na cenę konstrukcji dachu największy wpływ ma stopień jego skomplikowania. Dowiadując się o ceny w różnych firmach, trzeba w związku z tym przedstawiać im konkretny projekt. Trzeba też sprawdzić, co dokładnie oferują – np. cena może obejmować ostruganie i impregnację lub nie.

Za impregnowane drewno zapłacimy:

• ok. 1000 zł/m3, w przypadku więźby ciesielskiej (wykonywanej na budowie);
• 1300 zł/m3 – na więźbę prefabrykowaną.

Rzeczywista różnica kosztów jest mniejsza, bo kupując więźbę prefabrykowaną, nie musimy już uwzględniać kosztu odpadów, a wykonywane w ten sposób elementy często mają nieco mniejsze przekroje.

Orientacyjnie można przyjąć, że koszty wykonania wynoszą 40 zł/m2 powierzchni dachu. Jednak trzeba się liczyć z tym, że im dach ma mniej identycznych, powtarzalnych elementów, a za to są w nim lukarny lub inne utrudniające wykonanie elementy, tym cena będzie wyższa.

Warto też pamiętać, że kupując materiał wraz z usługą (wykonaniem) możemy zapłacić niższy podatek VAT (8% zamiast 23%).