Więźba dachowa

Dobór przekrojów elementów nośnych i ich rozstawienia zależy od przewidywanego obciążenia pokryciem dachowym, a także od natężenia wiatru i intensywności opadów śniegu w danym regionie.

O strukturze więźby przesądzają również załamania połaci dachowych, ich wzajemne przenikanie, lukarny oraz obejścia kominów. W domach jednorodzinnych przeważają drewniane konstrukcje dachowe. Więźbę dachową wykonuje się według różnych konstrukcji, zależnie od rozpiętości dachu i nachylenia jego połaci:

• Krokwiowa – można ją stosować przy rozpiętości do 6 m i nachyleniu powyżej 40°. Nie występują w niej żadne podpory pośrednie (konstrukcja opiera się jedynie na murłatach), co zapewnia całkowicie wolną przestrzeń poddasza. Więźba krokwiowa wywiera duży nacisk boczny na ściany kolankowe, które w związku z tym nie mogą być zbyt wysokie i wymagają wzmocnienia.
  
  
• Krokwiowo-jętkowa – pozwala na wzniesienie dachu o rozpiętości do 8,5 m. Na poziomie ok. 2/3 wysokości dachu krokwie spinają jętki – poziome belki, zwiększające sztywność konstrukcji dachowej i nośność samych krokwi. Na jętkach mocowany jest często lekki sufit, przykrywający środkową część poddasza.
  
  
• Płatwiowa – stosowana przy rozpiętości dachu powyżej 8 m i przy małych pochyleniach połaci. Krokwie opierają się na belce biegnącej wzdłuż kalenicy, nazywanej płatwią kalenicową. Płatew podpierana jest w pewnych odstępach przez słupy, zwane również stolcami. Niekiedy zamiast na stolcach, płatew spoczywa na wewnętrznej ścianie nośnej w osi domu.
  
  
• Płatwiowo-kleszczowa – może podtrzymywać dachy o rozpiętości 12-16 m. Stanowi połączenie konstrukcji krokwiowo-jętkowej z płatwiową. Dwie lub trzy płatwie podparte słupami dzielą rozpiętość dachu na równe części. Dodatkowe zwiększenie nośności krokwi zapewniają tu kleszcze, mocowane podobnie jak jętki. Niekiedy dla zwiększenia sztywności konstrukcji dodaje się miecze – skośnie ustawione belki, łączące słupy z kleszczami
  
  
• Wieszakowa – stosowana do rozpiętości 12 m, gdy nie można wesprzeć więźby na słupach ze względu na brak wystarczająco wytrzymałego dla nich oparcia na stropie. Stosowane w nich wieszaki łączą krokwie w kalenicy z zastrzałami – belkami biegnącymi niemal równolegle do krokwi i przenoszącymi obciążenie na ścianę kolankową.
  
  
• Dźwigarowa – konstrukcja inżynierska o rozpiętości do 15 m, w postaci płaskiej kratownicy z desek o wyliczonym przekroju. Można ją stosować jedynie w budynkach z poddaszem nieużytkowym (nawet gospodarczo), gdyż ich gęsto rozmieszczone elementy uniemożliwiają dostęp do przestrzeni poddachowej.
  
  
• Konstrukcje dachów płaskich – to najczęściej żelbetowe konstrukcje płytowe, montowane z prefabrykatów lub wylewane na budowie. Dachy płaskie mogą być wentylowane lub niewentylowane (tzw. Stropodachy).